Tesis Değerleme Hakkında Tüm Detaylar
Tesis değerleme, işletme mülkiyetinde bulunan tüm Maddi Duran Varlıklar ya da Sabit Kıymetler olarak ifade edilen varlıkların değerlemesidir. Bu yazımızda tesis değerleme hakkında tüm detayları vereceğiz.

Tesis değerleme, işletme mülkiyetinde bulunan tüm Maddi Duran Varlıklar ya da Sabit Kıymetler olarak ifade edilen varlıkların değerlemesidir. Uluslararası değerleme standartlarına uygun değer tanımlarının yapılması, değerleme yöntem ve yaklaşımları çerçevesinde raporun kullanım amacına uygun olarak hazırlanması sürecini kapsar. Tesis arazisi, binalar, makine ve teçhizatlar, işletmenin yardımcı tesisleri ile birlikte tamamının bir arada olacağı ya da ayrı ayrı olacağı şekilde raporlanır.


Başka bir ifade ile tesis değerleme, işletme mülkiyetinde yer alan maddi duran varlıkların ve gayrimenkule dayalı hak ve faydaların TMS 16 çerçevesinde gerçeğe uygun değerinin belirlenmesi için hazırlanan değerleme raporlarıdır. Maddi duran varlıklar; muhasebe sisteminde uzun vadeli olarak satın alınan ve bir sene içinde nakde dönüştürülmeyecek varlıklar olarak yer alır. Bunlar; bina, araç, makine ve teçhizat, demirbaşlar gibi maddi değeri takip edilen hesaplardır.


Farklı alanlarda faaliyet gösteren ve tesis içerisinde yer alan her çeşit makine, ekipman parkurunun yerinde incelenmesini gerektirir. İnceleme sırasında Uluslararası değerleme standartları (IVS) çerçevesinde talepler ve işletmenin durumu göz önünde bulundurulur. Tesisin faaliyette olduğu alan dikkate alınarak bir bütün halinde değerlendirilir. Yerinde ve işletmenin bir parçası olarak değerlendirilmesi ya da bir bütün halinde ele alınması için değerleme yapılabileceği gibi işletmenin henüz üretime geçmediği kabul edilerek değerlemesi ya da bir bütün halinde gibi durumlar için ayrı değerlemeler yapılır.


Tesis Değerlemesi Nedir?

Tesis Değerleme, tesiste yer alan tüm makine ve ekipmanlarının detaylı bir şekilde incelenmesi, teste tabi tutulması ve sorgulanması sürecini kapsar. Teknolojinin her geçen gün geliştiği bir dünyada teknolojik aletlere, makinalara ve ekipmanlara olan bağlılığımız artıyor. Bunun sonucu olarak kontroller analizler ve raporlamalar da gerekli hale geldi. Yapılan tüm değerlendirme çalışmaları her bir ürünün değerini ortaya çıkarır. Böylece şirketin elinde tuttuğu malvarlığının da nasıl etkilendiği gözlemlenmiş olur.


Şirketin sahip olduğu tesislerin işleyişi, kullandığı kaynaklar sonucu aldığı verim, elde edilen verimin sıklığı ve zorluğu, tesis içerisindeki parçalar ve makineler, tesisin bir bütün olarak nasıl işlediği gibi tüm ölçütler üzerinden testler gerçekleştirilir. Tesisler aynı zamanda taşınamaz kategorisinde değerlendirilir. Bu durum da tesisin içindeki her bir detayın yerinde incelenmesini gerektirir. Aynı şekilde tesis çevresi de incelemeye alınır. Çevresel faktörler de tesisin üzerinde beklenmedik etkiler yaratabilir. Tüm bunlar göz önünde bulundurularak ilgili her alan detaylı bir şekilde analiz edilir. 


Çalışmalar bu durumlar dikkate alınarak yürütülür. Yapılan değerleme çalışmaları sonucunda tesisin mevcut durumu hakkında ve değerine dair bir bilgi ortaya çıkar. Bu bilgiler hem mevcut malvarlığının değerini bilmek için hem de geleceğe yönelik plan yaparken daha doğru adımlar atılmasında yararlı olur. Tesis değerleme uygulamaları birçok açıdan önemli özelliklere sahiptir ve mutlaka yapılmalıdır.


Tesis Değerlemesinin Yapılma Sebepleri Nelerdir?

Şirketinize ait tesisler uzun yıllar boyunca size hizmet etse de yıllar sonra da aynı şekilde kalacaktır. Bu noktada tesis değerleme uygulamaları daha net sonuçlara ulaşmanız için oldukça değerli bilgilerdir. Tesisinizin yaptığı tüm çalışmaların size getirisi, nakit akışı karşılılığında harcadığı kaynaklar ve yapılan çalışmalardan elde ettiğiniz verim gibi birçok farklı kriter bir arada değerlendirilir. Bunların hepsinden haberdar olmak kurumunuzu etkin bir şekilde yönetmek için çok önemlidir.


Tesis değerleme çalışmaları için profesyonel bir ekipten yardım almanız hem zaman kaybı yaşamamanıza hem de uzman gözünden daha net bilgilere sahip olmanıza yardımcı olur.


Tesis Değerlendirmesi Nasıl Yapılır?

Profesyonel bir ekipten destek alıyorsanız her türlü tesisinizin değerlemesi ve kontrolü konusunda süreç kusursuzca yürütülür. Alanlarında uzman olan bir ekip her tesis tipi için ayrı profesyonel değerleme uzmanlarından oluşur. Alanlarında uzman olan bu kişilerin yaptığı incelemeler sonucu detaylı raporlar ortaya çıkar. Tesis değerleme sahip olduğunuz tesislerin değerini ve durumlarını bilmek adına oldukça önemli bir rapordur. Şirketinizin geleceği için doğru kararlar almanıza yardımcı olur.


Sahip olduklarınızın neler olduğunu bilmeden bazı kararlar almak sizi büyük bir riske atabilir. Özellikle önemli kararlar öncesi tesislerinizin değerleme çalışmalarından geçmesi gerekir. Değerleme hizmetleri ile tüm ihtiyaçlarınızı rahatlıkla karşılayabilir, geleceğe yönelik planlar yapabilirsiniz. Daha emin adımlar atmanızda tesis değerlemenin rolü büyüktür. Her tesisin ihtiyacı olan değerlemeler kendine özgüdür. Bu sebeple yapılan çalışmaların tesis konusunda bilgili ve yetkin kişiler tarafından yapılması gerekir.


Profesyonel ekipler sayesinde müşterilerin beklentilerine uygun değerlemeler ve kontroller yapılır. Müşteri hizmetlerinde, alanında uzman ve her tesis tipi için ayrı profesyonel değerleme yapabilecek kişiler sorularınıza yanıtlar verir. Alanında uzman müşteri hizmetleri yetkilileri, yaptığımız anlaşmalar sonucu en detaylı raporları alabilmenize yardımcı olur. Her tesisin ihtiyacı olan değerlendirme raporları kendine özeldir.


Tesislerinizin en iyi hizmetleri vermesi ve en iyi geleceğe sahip olması için Endeksa tesis değerleme hizmetlerine güvenebilirsiniz.

Tesis Değerleme Kriterleri Nelerdir?

Tesis değerleme işletmenin tüm mal varlığını içine alan oldukça kapsamlı bir inceleme sonucu ortaya çıkar. 

Taşınmazın konumu, büyüklüğü, topografik yapısı değerlendirme kriterleri içinde ilk sırada yer alır. Sanayi bölgesinde ya da organize sanayi bölgesinde olup olmadığı konum değerlendirmesi açısından oldukça önemlidir.

Çevresinde sanayi üretiminin olup olmadığı, bölgenin sanayi yatırımları için tercih edilip edilmediği diğer önemli kriterler arasında sıralanabilir.

Hammadde ve bitmiş ürün nakliyesi için ana arterlere ne kadar uzak olduğu, taşımacılığın liman, havaalanı, tren gibi alternatiflerinin olup olmadığı da dikkat edilen kriterler arasında yer alır. 

İhracat ve ithalat için gümrük ya da serbest bölgeye olan uzaklığı mekânsal olarak dikkat edilmesi gibi pek çok kriterden bahsedilebilir.

Son olarak bakılması gereken mekânsal kriter ise spesifik ürün için mekan seçiminde, bölgede üretilen herhangi bir ürün ya da çıkartılan maden, petrol gibi ürünlerin işlenmesi için tesis olup olmadığıdır. Bu durumda ürün odaklı lokasyon seçiminde kurulan tesisin el değiştirmesinde daha farklı kısıtlılıklar ortaya çıkabilir.

Tesis değerlemesinde mekânsal kriterlerin yanında yapısal kriterlerde bulunmaktadır. Yapısal kriterlerde tesis değerleme için önemli bir konudur. Fabrikalar ve endüstriyel tesisler genellikle ihtiyaca göre yapılan teknik altyapı ile inşa edilir.

Planlama aşamasında kapalı alan, açık alan ihtiyacı ilk sırada ele alınır.

Yapının cinsi, yüksekliği, yükleme alanı, tır parkı açık ve kapalı alana göre konumlandırılır.

Depolama ve stok alanları, üretim holleri, makine yerleşimleri, katlı yapılarda binanın taşıma kapasitesi bir diğer adıma örnektir.

İdari bölüm ofis ve sosyal alan ihtiyaçları bazı kriterlere göre yapılandırılır. Bunlar; işçi sayısı ile oranlı işçi yemekhanesi, soyunma ve giyinme odaları, duş/wc sayısı, sosyal alanlar gibi ihtiyaçlara göre şekillendirilir.

Kullanılan hammadde ve üretilen ürünün ebat ve stok durumu, yanıcı ve patlayıcı maddelerin özellikleri oldukça dikkat edilecek konulardır.

Gıda ve hijyen özelliklerine göre de tesisin iç yapısında farklılıklar ortaya çıkabilir.

Yangın algılama, ihbar ve söndürme sistemlerinin yapısı, yangın suyu deposu, iç ve dış mekan hidrant sayısı da yapısal kriterler içinde önemli başlıklardır.

Personel toplanma alanları gibi detaylar da tamamen işletme ihtiyacına göre tasarlanır.


Tesis değerleme belirtilen mekânsal ve yapısal kriterler ile birlikte taşınmazın yasal ve hukuki durumlarını da dikkate alır. Tapu kayıtları, Belediye, Tapu, Kadastro gibi Devlet kurumlarında bulunan imar durumu, yapılaşma izni, mimari projeler ve ruhsat incelenir. Yasal izinlere tabi olan proje alanı ile hesaplanan yasal değer belirtilir. Yapıda proje büyüme alanı varsa bu durum tesis değerleme raporunda detaylandırılır. Tüm kriterler bir araya getirilerek, raporda nihai sonuca ulaşılır.

Tesis Değerleme konusunda ihtiyaç duyduğunuz tüm çözümler ve emlak danışmanı gibi diğer konular için bizimle iletişime geçebilirsiniz.